Głównym celem leczenia endodontycznego (kanałowego) jest uniknięcie ekstrakcji i odbudowa zęba własnego. Podstawowym sposobem odbudowywania zęba po leczeniu kanałowym jest standardowe wypełnienie kompozytowe czyli plomba. Wykonuje się je jeśli ubytek w tkance zęba jest niewielki i jego kształty pozwalają na taki rodzaj odbudowy protetyczne. Rekonstruując ząb w taki sposób odtwarzamy kształt, jaki miał przed zniszczeniem próchnicowym.

Jeśli korona zęba jest mocno zniszczona należy zastosować protetyczne metody odbudowy zęba. Po zakończeniu leczenia kanałowego pozostałość zęba odpowiednio się szlifuje i na tak przygotowany ząb wykonuje się:

– koronę protetyczną czyli protezę odtwarzającą pod względem czynności i wyglądu pojedynczą koronę naturalnego zęba, lub

– most czyli protezę odtwarzającą brak kilku zębów, osadzoną na stałe na sąsiadujących z luką oszlifowanych zębach własnych tzw. filarach.

Wkład lub nakład czy plomba?

Inlay i onlay, o ile w danym przypadku można ich użyć, są dużo lepszym rozwiązaniem niż wypełnienie. Po pierwsze wzmacniają ząb. Szczególnie jest to widoczne w przypadku nakładów onlay i overlay – siły nacisku na powierzchnię zęba w czasie gryzienia rozkładają się równomiernie. To powoduje, że nawet w przypadku dużego ubytku zmniejsza się zagrożenie uszkodzenia zębów.

Kolejna zaleta wkładów inlay i nakładów onlay to świetny efekt estetyczny, podobnie jak w przypadku plomby. Dentysta może dobrać kolor wkładu odpowiednio do barwy odbudowywanego zęba oraz zębów sąsiadujących.

W porównaniu z plombami wkłady i nakłady są trwalsze. Odznaczają się większą twardością i odpornością na ścieranie i wypłukiwanie. Co ważne, lepiej zabezpieczają też ząb przed nawrotem próchnicy. Trwałość onlay i inlay w porównaniu z wypełnieniem jest na ogół dłuższa o kilka lat. Mają na to oczywiście wpływ czynniki takie, jak dbałość pacjenta o higienę (szczotkowanie i nitkowanie) i rozległość ubytku.

Nakłady onlay świetnie sprawdzają się w odbudowie ścian zębów na styku z zębami sąsiadującymi, (tzw. powierzchnie styczne). Można dzięki nim uzyskać idealny anatomicznie kształt i naturalną szerokość szczeliny między zębami, co jest bardzo trudne przy użyciu wypełnień.

Jak wykonuje się inlay i onlay?

Zarówno inlay jak i onlay jest przygotowywany przez protetyka, podobnie jak korona zębowa. Przebieg leczenia jest także podobny. Najpierw trzeba oczywiście wyleczyć ząb. Stomatolog usuwa chore tkanki i opracowuje koronę zęba. Następnie pobiera wyciski za pomocą plastycznej masy oraz określa kolor odbudowy przy wykorzystaniu próbnika kolorów.

Na podstawie wycisku w pracowni protetycznej przygotowywany jest odpowiednio onlay lub inlay. W oczekiwaniu na przygotowanie wkładu w zębie umieszcza się tymczasowe wypełnienie. Na kolejnej wizycie, po usunięciu tymczasowego wypełnienia, inlay lub onlay jest wklejany w opracowanym ubytku. Może się zdarzyć, że wkład nie będzie idealnie pasował (protetyk musi przygotować go tak, aby pasował zarówno do rekonstruowanego zęba jak i do zęba przeciwstawnego dolnego lub górnego).

Stomatolog może wprowadzić samodzielnie drobne korekty w gabinecie. Dopiero gdyby niedopasowanie było bardzo duże, należy wkład lub nakład odesłać do poprawy w pracowni

About Dr. n med. Jaromir Szajko